In 2022 zijn de voorlopige onderzoeksresultaten gepubliceerd door het Verweij-Jonker Instituut. Deze resultaten hadden verwerkt moeten worden in het vorige onderzoek naar Binnenlandse Afstand en Adoptie. Zover is het niet gekomen omdat er fouten zijn gemaakt waarbij de privacy van betrokkenen in het geding was. Het resultaat was dat het volledige onderzoek werd stopgezet. De onderzoeksresultaten zijn interessant genoeg voor mensen die meer willen weten over de achtergrond van de onderzochte tehuizen. De resultaten zijn onderaan deze pagina te vinden.
Working Papers – Verwey-Jonker Instituut
Vandaag verschijnen vijf working papers over binnenlandse afstand en adoptie. Deze working papers zijn de vruchten van het onderzoek waaraan het Verwey-Jonker Instituut in de zomer van 2019 begon en dat in november 2021 voortijdig werd stopgezet.
Het Verwey-Jonker Instituut en het WODC publiceren de working papers om transparant te zijn over de werkzaamheden die zijn verricht en om te laten zien welke informatie de bestudeerde literatuur en de archieven bevatten.
Het Verwey-Jonker Instituut en het WODC zien het als hun wetenschappelijke verantwoordelijkheid om het onderzoeksmateriaal aangaande het literatuur- en archiefonderzoek beschikbaar te stellen.
Dat is in lijn met eerdere toezeggingen aan de Tweede Kamer en de belangengroeperingen.
De working papers zijn het resultaat van archiefonderzoek bij drie opvanghuizen voor ongehuwde moeders van verschillende levensbeschouwelijke achtergrond. Te weten: Ons Tehuis (protestants- christelijk), Tehuis Annette (neutraal) en Moederheil (rooms-katholiek). Ook is er een working paper over toezicht en toezichthouders bij binnenlandse afstand en adoptie tussen 1956 en 1984.
Daarnaast is er een working paper over het krantenonderzoek in de periode van 1956 tot 2021.
Wij hopen dat het beschikbaar stellen van deze working papers kan bijdragen aan het vergroten van de toegankelijkheid van de informatie over binnenlandse afstand en adoptie. We zijn ons er tegelijkertijd van bewust dat de working papers slechts een klein deel van de grotere geschiedenis van afstand en adoptie in Nederland bestrijken. De working papers geven, omdat het onderzoek voortijdig is stopgezet, géén antwoord op de onderzoeksvragen die oorspronkelijk door het WODC waren gesteld.
De working papers zijn gemaakt naar aanleiding van archief- en literatuuronderzoek. Alle materialen van het interview-deel van het oorspronkelijke onderzoek zijn vernietigd: de intakes, de gespreksverslagen, de interviewverslagen en de bijbehorende persoonsgegevens (onder toezicht van KPMG op 7 maart 2022).
Het ministerie van Justitie en Veiligheid heeft inmiddels de onderzoekscommissie Afstand en adoptie geïnstalleerd waarvan prof. Micha de Winter voorzitter is geworden.
De overheid is momenteel druk bezig om zich een beeld te vormen van onze verwachtingen m.b.t. excuses. Ik vind het op zich al bizar dat wij de overheid moeten gaan vertellen wat voor ons acceptabele excuses zijn. Blijkbaar mankeert het de overheid aan zelfreflectie en inzicht in het leed dat zij mede heeft aangericht. Want laten we wel zijn, de overheid stond hier niet alleen in. Ook de kerk had hier een significante rol in. En met de overheid bedoel ik tevens alle maatschappelijke instituties die ons leed hebben aangedaan, zoals de Kinderbescherming en de FIOM en alle daaraan gelieerde organisaties.
Tijdens de door de overheid georganiseerde zogenaamde “Erkenningstafels” heeft de overheid al een inventarisatie gemaakt van onze wensen/eisen.
Welke verwachtingen heb je? Waaruit bestaan excuses? Wat verwachten we van de overheid en de kerk?
Voor mij bestaan excuses uit:
Erkennen en benoemen dat adoptie geen redding is
Introspectie: Erkennen dat het eigen handelen onherstelbare schade heeft aangericht
Besef dat de schade nooit meer ongedaan gemaakt kan worden
Verantwoording nemen voor de eigen rol
Aanvaarding vanconsequenties en aansprakelijkheid
Ruimhartige individuele schadevergoeding voor het aangerichte leed
Kostelozenaamswijziging, juridische en psychischehulp indien gewenst
Ongecensureerd vrijgeven van de dossiers via DigiD
Nationaal Monument voor Gedwongen Afstand
Zonder realisatie van al deze punten zijn excuses voor mij niets anders dan holle woorden.
Als je niet bereid bent om de bekeuring te betalen, nadat je door rood bent gereden, dan zijn je excuses niets zeggend.
Toelichting
Erkennen en benoemen dat adoptie geen redding is Het narratief dat adoptie een redding is klopt niet met de werkelijkheid. Teveel mensen zijn getraumatiseerd als gevolg van hun afstand. De moeders zijn getraumatiseerd doordat hen hun kind is afgenomen.
Introspectie: Erkennen dat het eigen handelen onherstelbare schade heeft aangericht Het gaat hier om de bewustwording bij de overheid van het feit dat het eigen handelen levenslange trauma’s heeft veroorzaakt.
Besef dat de schade nooit meer ongedaan gemaakt kan worden De slachtoffers krijgen hun afgenomen jeugd bij de eigen familie nooit meer terug. De band met de biologische familie is onherstelbaar en permanent beschadigd.
Verantwoording nemen voor de eigen rol Het is belangrijk dat men verantwoording neemt voor de eigen fouten, ook al werd het destijds niet als fout gezien. Het voorbeeld van door rood licht rijden spreekt voor zich. De overheid moet toegeven dat ze fout zat.
Aanvaarding van consequenties en aansprakelijkheid Als je een fout hebt gemaakt en je hebt oprecht spijt, dan ben je bereid om daar de gevolgen van te dragen. Accepteren van de consequenties en aansprakelijkheid. De bereidheid om de bekeuring te betalen getuigt van oprechte spijt.
Ruimhartige individuele schadevergoeding voor het aangerichte leed Betaling van de bekeuring. Ik denk hierbij aan een constructie zoals de Schaderegeling Geweld in de Jeugdzorg. Hierbij moet de bereidheid getoond worden om over de hoogte van de vergoeding te praten in het besef dat deze mensen door de overheid onherstelbaar leed is aangedaan en zij hierdoor ernstig zijn getraumatiseerd.
Kosteloze naamswijziging, juridische en psychische hulp indien gewenst Dit spreekt voor zich lijkt mij.
Ongecensureerd vrijgeven van de dossiers via DigiD Via DigiD kan men in alle privacy en rust thuis de inhoud van de dossiers raadplegen en zijn de zeer vernederende praktijken bij het Nationaal Archief, zoals het onder toezicht moeten raadplegen van de eigen dossiers, overbodig.
Nationaal Monument voor Gedwongen Afstand Er moet een Nationaal Monument voor Gedwongen Afstand komen, ergens in Nederland, zodat de slachtoffers een plek hebben waar zij hun verlies en leed kunnen verwerken.
Kerk
De kerk laat al jaren niets van zich horen en voelt zich blijkbaar geheel niet verantwoordelijk voor het leed dat zij heeft aangericht. Terwijl het vooral ook de kerk is die zichzelf een spiegel zou moeten voorhouden. 😡
Op 19 juni 2025 verscheen het rapport Schade door Schande van de Commissie Onderzoek Binnenlandse Afstand en Adoptie. Het rapport bevat aangrijpende verhalen van afstandsmoeders, kinderen en andere betrokkenen, en laat zien dat er in het verleden veel is misgegaan.
Van de PR-afdeling van Fiom ontving ik een uitnodiging voor deelname aan een tevredenheidsonderzoek. Ik wil jullie mijn belangrijkste antwoorden niet onthouden.
Met mijn persoonlijke zoektocht ben ik uitstekend geholpen door Janice. Daar ben ik heel tevreden over.
Maar ik heb sterke bedenkingen over het belang waar Fiom voor staat. Uit ervaring kan ik zeggen dat het belang van het kind bij Fiom niet voorop staat. Als je bijvoorbeeld kijkt naar donatie en adoptie dan valt mij op dat het belang van de wensouders voorop staat. Dat blijkt ook uit de informatie op de website. – Ik mis aandacht voor de (ernstige) gevolgen voor de afstandskinderen, vaak al zichtbaar tijdens de puberteit. – Ik mis aandacht en advies voor adoptieouders mbt de (psychische) trauma’s waar de kinderen mee geconfronteerd gaan worden. Gaan de adoptie/pleegouders de kinderen eerlijk vertellen waar ze vandaan komen of houden ze de schijn hoog met alle leugens en gevolgen van dien op latere leeftijd voor het kind? Worden de wensouders geïnformeerd over de identiteitscrisis waar de kinderen vroeg of laat mee te maken krijgen? – Ik mis informatie over de negatieve kanten van donatie en adoptie voor het kind, zoals de frustratie van de wensouders over het feit dat ze zelf geen kinderen hebben kunnen krijgen en dat het kind feitelijk als een soort van surrogaat “eigen” kind moet gaan functioneren en van het kind verwacht wordt om die leemte in het verwachtingspatroon van de wensouder te gaan opvullen, met alle gevolgen van dien voor het kind, zoals misbruik, zelfmutulatie en zelfdoding?
Een ander punt is dat Fiom onvoldoende bereid blijkt om gemaakte fouten in het verleden te erkennen en te herstellen. De betrokkenen worstelen 60 jaar later nog met de traumatische gevolgen ervan en staan anno nu nog steeds in de kou. Dit is bitter en voor velen onverteerbaar.
Mbt prijs/kwaliteitsverhouding ben ik van mening dat de hulp bij het zoeken naar familie van afstandskinderen kosteloos zou moeten zijn. Deze kinderen zijn ongevraagd weggenomen van hun ouders, hebben ongevraagd een andere identiteit opgedrongen gekregen, worden ongevraagd bij vreemden geplaatst en dan moeten ze ook nog gaan betalen voor hulp bij zoektocht naar hùn natuurlijke familie, wat anders nooit het geval zou zijn geweest, als ze bij hun eigen ouders waren opgegroeid. Dus ze worden gedwongen om kosten te maken voor iets waar ze nooit om hebben gevraagd. Daarbij ontvangt Fiom jaarlijks voldoende subsidie waardoor een bijdrage van de hulpvragers overbodig en deze dienstverlening volledig gratis zou moeten zijn.
In meerdere gevallen heb ik Fiom aangeraden aan anderen. Dat heeft er vooral mee te maken dat er voor de cliënten geen enkel alternatief is dan Fiom. Fiom is medeverantwoordelijk voor het leed dat velen van ons is overkomen. Het is dan bitter dat je als “client” alleen terecht kan voor hulp bij de organisatie die mede verantwoording draagt voor het leed dat jou is aangedaan en je daar ook nog voor moet betalen.
Ik ben er voorstander van dat onze dossiers vrij en ongehinderd kunnen worden opgevraagd door de betrokkenen zelf. Vrij en ongehinderd, zonder dat er iemand over je schouder meekijkt en bepaalt wat je wel of niet te zien krijgt. Zonder censureerde namen en adressen.
Het is de AVG, de wet op de privacy, die als excuus wordt gebruikt om juist deze gegevens weg te laten voor de mensen voor wie dit alles zo belangrijk is. Voor de meeste “gewone” mensen is het de normaalste zaak dat je weet wie je ouders zijn en waar ze vandaan komen, maar voor de mensen die zijn afgestaan is het juist dit soort informatie die diep weggestopt zit achter een metersdikke kluisdeur: cruciale informatie over je afkomst.
De Raad voor de Kinderbescherming, de Fiom, het Nationaal Archief hanteren de strikte regels van de AVG. De eerste twee verstrekken een gecensureerde kopie van het dossier. Het Nationaal Archief gaat hierin zelfs nog een stap verder en verstrekt geen kopie, maar verbiedt zelfs het nemen van foto’s van de documenten en erger nog er loopt zelfs iemand rond die erop toeziet dat je niet toch stiekem een foto van een document neemt! Je hebt het maar te doen met een potloodje en papier. Dat een Stasi-medewerker bij het Nationaal Archief er op toeziet dat jij niet toch meer informatie over jouw eigen verleden tot je neemt dan men wil dat je te zien krijgt doet wel erg Orwelliaans aan.
Big Brother is Watching You
1984 – George Orwell
DigiD
Het grote voordeel van je dossier in kunnen zien (èn downloaden) is dat je dit kunt doen samen met de mensen die belangrijk voor je zijn. Het is afgeschermd, alleen door jou persoonlijk toegankelijk, in volstrekte privacy.
Het nadeel is dat er geen professionele hulp bij aanwezig is, mocht je daar behoefte aan hebben. Zelf vind ik dit geen bezwaar, want je kunt ten allen tijde een afspraak maken met bijvoorbeeld Fiom om dit alsnog te doen. En daarbij, mensen zijn niet van suiker gemaakt, dus de meesten kunnen wel een stootje hebben.
Het is hierom dat ik enige tijd geleden een stelling op Moederheil.nl heb geplaatst om inzicht te krijgen hoe belangrijk mijn lezers, de belanghebbenden, dit vinden.
Ben je het eens (👍) of oneens (👎) met deze stelling?
Als je nog niet eerder hebt gestemd, laat je stem dan horen.
Fiom
Het is daarom dat ik hierover in gesprek ben gegaan met de Fiom. Hoewel Fiom bereid was om hierover navraag te doen leverde dit niet het gewenste antwoord op.
De onderbouwing
In eerste instantie ontving ik een voor mij onacceptabele reactie. Het kostenaspect en de complexiteit m.b.t. veiligheidseisen waren de voornaamste reden om er voorlopig vanaf te zien.
“Je kunt als organisatie alleen voor Digi-D in aanmerking komen als je een publieke, wettelijke taak uitvoert in opdracht van de overheid (Logius | Handleiding voor aansluiten op DigiD). Dat is bij dossierinzage niet het geval. Daarnaast kunnen we vanuit de huidige wetgeving en geheimhoudingsplicht waar we mee te maken hebben, niet om belangenafweging heen. Daarom hebben we gekeken naar waar we wel invloed op hebben en dat is het verruimen van de definitie ‘afstammingsinformatie’ naar ‘ontstaansgeschiedenis’ waardoor we zo veel mogelijk van het dossier ter inzage kunnen geven, ook als de moeder daar geen toestemming voor geeft.”
Nu ben ik geen jurist of advocaat, maar ik betwijfel sterk of de Fiom en de Raad voor de Kinderbescherming en zeker het Nationaal Archief géén wettelijke taak uitvoeren in opdracht van de overheid. Ik ben er namelijk van overtuigd dat dat wèl het geval is. En dus voldoen deze instanties in mijn bescheiden optiek wel degelijk aan dit criterium.
Vandaar dat ik een dringend beroep op mijn lezers doe om vooral te stemmen op de stelling. Elke stem telt!
Digitalisatie
Het is natuurlijk wel zo dat er een aanzienlijk kostenplaatje zit aan het digitaliseren van àlle afstands-, pleeg- en adoptiedossiers. En daarnaast is dit naar alle waarschijnlijkheid een tijdrovende operatie. Met grofweg zo’n 25.000 binnenlandse adopties praat je al gauw over ruim het dubbele aantal binnenlandse afstandskinderen, en dan hebben we het nog niet eens gehad over de interlandelijke dossiers, die logischerwijs ook hierin zouden moeten worden opgenomen. Grofweg zijn dat 60.000 geadopteerde kinderen en per kind zijn er al gauw twee dossiers: afstand- en adoptiedossier. Dus dit is een serieuze operatie, maar geen argument om vanwege de kosten ervan af te zien.
Het is van groot belang dat we de politiek ervan kunnen overtuigen dat onze dossiers een bijzondere positie zouden moeten innemen binnen de AVG, waarbij naar buiten toe de privacy is gegarandeerd, maar daarbinnen de vermelde personen in het dossier de gegevens met de in het dossier genoemden kunnen worden gedeeld.
Tot slot ben ik er ook voorstander van dat eventuele dossiers die in het bezit zijn van de kerk en betrekking hebben op afstand en adoptie eveneens toegankelijk moeten worden gemaakt.
In (te) veel gevallen verhinderd de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG), de privacywet, volledige inzage in de persoonlijke dossiers zoals het afstands- en adoptiedossier, maar ook voogdijgegevens, rechtbankstukken, etc. Instanties zoals Fiom, Raad voor de Kinderbescherming, gemeenten en ook archieven hebben elk hun eigen interpretatie van wat wel en niet kan binnen de AVG-wetgeving. Zo geven de Fiom alsook de RvdK een gecensureerde kopie aan betrokkenen, en bij het Nationaal Archief kan men alleen het dossier inzien en weigert men om een kopie te verstrekken. Het staat zelfs niet toe dat men foto’s maakt van documenten. Alleen is toegestaan dat men delen overschrijft(!). Dat is niet erg toegankelijk, zeker als het een dik dossier betreft. Zo wordt de AVG als excuus gebruikt om informatie ontoegankelijk te maken voor de mensen die deze informatie hun leven lang al is onthouden en die voor de gemiddelde Nederlander gewoon vrij toegankelijk is. Behalve dus voor de mensen die zijn afgestaan.
Voor betrokkenen is deze willekeur onverteerbaar. En zolang dit niet is opgelost ben ik er geen voorstander van dat de dossiers worden opgeslagen bij het Nationaal Archief. Want op die manier worden onze dossiers nog minder toegankelijk dan ze al waren. Op zich is het Nationaal Archief een uitgelezen plek voor opslag van de dossiers, maar dan moeten ze wèl volledig toegankelijk, inclusief het verkrijgen van een kopie, zijn voor de mensen die het betreft.
Waarom kan een onderzoeker wèl toegang krijgen tot het volledige dossier en de persoon die er in vermeld staat nìet?
Het is bizar dat derden bepalen wat je mag lezen in een dossier dat over jezelf gaat. Je kan wel een medisch dossier opvragen van jezelf bij de huisarts, maar een ongecensureerde kopie van het afstands- en adoptiedossier is niet mogelijk.
DigiD
Ik ben er voorstander van dat men het gehele dossier ongefilterd kan inzien via DigiD. De benodigde beveiligde infrastructuur bestaat al en de archieven en instellingen kunnen daar mooi bij aansluiten. Online en gewoon in de vertrouwde omgeving thuis kan men dan de persoonlijke informatie inzien.
Ik heb hierover contact gehad met Fiom en men geeft aan dat onderzoekers alleen toegang krijgen tot gedepersonaliseerde dossiers. Fiom heeft geen plannen om zich binnen afzienbare tijd aan te sluiten bij DigiD.
Nazorg
Een ander belangrijk punt hierbij is dat een archivaris bij een archief nìet gekwalificeerd is om mensen bij te staan bij het lezen van hun dossier. Maar al te vaak is de inhoud van een dossier te heftig om dit zonder vorm van ondersteuning vrij te laten inzien. Let wel: ondersteuning, niet betutteling of bepalen wat men wel of niet te lezen krijgt. Dat is aan de betrokkene zelf om te bepalen. Maar beschikbare nazorg is hierbij van nut.
Ach ja, de kerk. Naar mate de jaren verstrijken wordt mij steeds meer duidelijk wat de rol van de kerk is geweest in de geschiedenis. Van rots in de branding voor hen die stuurloos waren tot manipulatief instituut met als doel om het plebs onder de duim te houden.
Ooit werkte ik in de Bible belt en mijn christelijke collega’s waren er vol van. Het bizarre was dat mij zelfs tijdens de sollicitatie werd gevraagd of ik gelovig was. Alsof dat een criterium is om je werk goed te kunnen doen. De indoctrinatie droop ervan af. Ik vroeg een collega of hij in God geloofde en vanzelfsprekend bevestigde hij dat. Ik vertelde hem dat ik niet gereformeerd, maar katholiek ben opgevoed en zo leerde dat God de enige ware was. Hij beaamde dat volmondig. En dat ik mij op een gegeven moment in mijn leven begon af te vragen hoe het dan zat met al die andere goden. “Welke goden?” vroeg hij. Ik vroeg hem hoe het dan kan dat andere religies met elk hun eigen god of goden en miljarden volgers er ook van overtuigd zijn dat hùn god de enige ware is. Als er maar één gelijk heeft, welke religies hebben het dan bij het verkeerde eind? En hoe kom je daar dan achter? Wie heeft er gelijk? De religie met de meeste aanhangers? Of de religie van de plek waar je wieg heeft gestaan? De verbazing op zijn gezicht sprak boekdelen. Hij was sprakeloos.
Ik was verbaasd over hoe iemand, gedurende zijn hele leven, simpelweg als kuddedier achter de menigte aan kon lopen zonder zich ooit eens af te vragen hoe het nou werkelijk in elkaar zit. Dat iemand zich nooit heeft afgevraagd of die dikke religieuze pil niet gewoon een Groot Sprookjesboek is, gebaseerd op mythes, legendes en gebeurtenissen in een regio die zich grotendeels beperkte tot het Midden-Oosten, uit een ver verleden die voor de mensen van destijds volstrekt onverklaarbaar waren en er dus wel sprake moest zijn van goddelijke interventie, want dan hoefde men zich verder niet meer af te vragen hoe of wat. Met andere woorden, zo werd de natuurlijke menselijke nieuwsgierigheid op die manier weloverwogen, berekenend en sluw de kop in gedrukt en ging men weer over tot de orde van de dag. Ook vroeg ik deze collega als God liefde is, hoe het dan kan dat er door de hele geschiedenis heen gemoord, geplunderd, verbrand, geroofd, verkracht, misbruikt en “gezuiverd” wordt in de naam van God? Want God is toch liefde? Is dit naastenliefde? Je had zijn gezicht moeten zien. Daar had ie nog nooit over nagedacht.
Ik kan het niet bevatten dat mensen dit soort praktijken tolereren en gewoon wegkijken en doen alsof er niets aan de hand is. Het ergste vind ik nog dat men niet eens overweegt om de kerk hiervoor aansprakelijk te stellen. Sterker nog, we hebben het zelfs zo ver laten komen dat de katholieke kerk een eigen autoriteit is met eigen jurisprudentie en zelfs een eigen staat vormt tussen de naties in de wereld en simpelweg haar eigen gang kan gaan. En niemand die zich hier druk over maakt. Stel je eens voor als alle andere religies dezelfde status zouden krijgen! Het gevolg hiervan is dat religie ervoor gezorgd heeft dat er wereldwijd miljoenen mensen, wellicht zelfs miljarden, slachtoffer zijn van de misstanden en praktijken die onder religieuze vlag zijn uitgevoerd. Talloze getraumatiseerden die aan hun lot worden overgelaten, omdat geen overheid, geen mens zijn of haar vingers durft te branden aan het vervolgen van dit verknipte instituut. Dus kiest men voor de weg van de minste weerstand, verzwijgt men de misstanden en laat men de getraumatiseerden maar aan hun lot over.
De schokkende misstanden die gerapporteerd werden in de diverse onderzoeken die in het recente verleden zijn uitgevoerd zijn nooit aanleiding geweest om er ook daadwerkelijk iets mee te doen en te zorgen dat dit nooit meer gebeurt in de toekomst. Niemand die verantwoording neemt en bereid is om de gevolgen te dragen van de zaken die onder hun verantwoordelijkheid hebben plaatsgevonden. Noch de kerk, noch de overheid. Ze kijken gewoon de andere kant uit en niemand die zich er nog druk over maakt. Het is toch al zolang geleden. Het is interessant om het te bestuderen en je te verbazen over het gebrek aan rechtvaardigheid en grenzeloze hypocrisie. Religies met hun Grote Sprookjesboek….
Op dit moment heb ik 17 aanmeldingen voor de bijeenkomst op 26 februari in Den Bosch. Afstandskinderen en -moeders, ze zijn allen vertegenwoordigd. Het maximum aantal deelnemers is hiermee behaald. Aanmelden is op dit moment niet meer mogelijk.
Het is de bedoeling om op een later moment nog een bijeenkomst te houden om anderen de gelegenheid te bieden om hierbij ook aanwezig te zijn. Het streven is om dat op een zaterdag of zondag te doen. Een datum hiervoor is nog niet gepland. Ik hoop dat dan ook afstandsvaders zich zullen aanmelden, want die missen we nog.
De kennismaking op 22 januari met George Smits en betrokkenen was zeer waardevol en door zijn visie, als gerenommeerd mediator en psycholoog, mbt de communicatie over dit onderwerp ben ik hoopvol gestemd.
Uitnodiging
Graag nodigen Moederheil.nl en Fiom u uit voor de bijeenkomst: Reflectie BinnenlandseAfstand en Adoptie.
Moederheil.nl vraagt al jaren aandacht voor de misstanden rondom afstand en adoptie in Nederland. In dat kader heeft Moederheil.nl contact gezocht met Fiom met als doel om te praten over de rol die Fiom heeft gespeeld bij afstand en adoptie in het verleden. Daarbij komt dat Fiom tot op de dag van vandaag een aanspreekpunt is voor binnenlandse zoekacties en dossierinzages.
Fiom ziet dagelijks wat voor impact afstand en adoptie in het verleden op alle betrokkenen heeft. Fiom beseft dat het verleden niet ongedaan kan worden gemaakt. Fiom en Moederheil.nl willen graag in dialoog treden met alle betrokkenen, om zo hun ervaringen met Fiom te bespreken, evenals de obstakels die betrokkenen hebben ondervonden in hun persoonlijke zoektocht.
Het doel is om een brug te slaan tussen het verleden en het heden, door naar elkaar te luisteren, openlijk te praten en perspectieven te delen.
Bijeenkomst
De bijeenkomst vindt plaats op 26 februari 2024 van 12.00 tot 15.00 uur in ‘s-Hertogenbosch.
De bijeenkomst is bedoeld voor biologische ouders (moeders èn vaders) en hun kinderen die in de vorige eeuw in Nederlandse instellingen, klinieken, ziekenhuizen, enz. al dan niet onder druk of dwang van elkaar werden gescheiden en afgestaan. Ook naaste familieleden zijn van harte welkom.
Om het gesprek op een respectvolle en ondersteunende wijze te laten plaatsvinden, zal drs. George Smits, een ervaren mediator en psycholoog, de bijeenkomst begeleiden. Meer informatie over drs. George Smits is te lezen op Reset Partner | E-Team | George .
Moederheil.nl en Fiom begrijpen dat dit een gevoelig onderwerp is en respecteren volledig ieders beslissing om hierover wel of niet te praten.
Besluit u om aan de bijeenkomst(en) deel te nemen? Meldt u zich dan hieronder aan. Deelname is gratis.
Toelichting
De uitnodiging geldt voor alle betrokkenen uit alle instellingen in Nederland die zijn afgestaan in de twintigste eeuw.
Overigens is rekening gehouden met dat er wellicht aanvullende bijeenkomsten nodig zijn aangezien niet iedereen nu kan.
Kennismaking met George Smits en Lucas Verberne
Overweegt u deelname of heeft u vragen over de bijeenkomst? Dan bestaat de mogelijkheid om op 22 januari 2024 van 13.00 tot 16.00 uur in ‘s-Hertogenbosch vrijblijvend kennis te maken met Drs. George Smits en Lucas Verberne (Moederheil.nl). Fiom is bij deze kennismaking niet aanwezig.
George Smits is coach, trainer, mediator en psycholoog en doceert aan Universiteit van Tilburg, bij SSR en IMFO. Hij heeft jarenlange ervaring met complexe mediation- en coachingstrajecten en begeleidt professionals en organisaties bij turbulente emotionele situaties en bij stadia van verandering.
Moederheil.nl is een particulier initiatief van Lucas Verberne, zelf ooit achtergelaten en afgestaan in Moederheil. Lucas is met Moederheil.nl gestart om de waarheid te achterhalen van wat er toen is gebeurd en om de buitenwereld hierover te informeren. Via publicaties op deze website en op Facebook strijdt hij voor erkenning en gerechtigheid voor betrokkenen, ontsluit hij diverse bronnen en geeft hij zijn kijk op de gebeurtenissen uit het verleden.
Programma: Kennismaking
Datum: 22 januari 2024
Tijd:13.00 – 16.00 uur
Locatie: De Zandkamer Koninginnenlaan 3 en 7 ‘s-Hertogenbosch
13.00 – 14.00 uur: inloop met koffie/thee/broodje
14.00 – 16.00 uur: gesprek met George Smits en Lucas Verberne (Moederheil.nl)
Programma: Bijeenkomst
Datum: 26 februari 2024
Tijd: 12.00 – 15.00 uur
Locatie: De Zandkamer Koninginnenlaan 3 en 7 ‘s-Hertogenbosch
12.00 – 13.00 uur: inloop met koffie/thee/broodje
13.00 – 15.00 uur: in gesprek met medewerkers, directie van Fiom en Lucas Verberne (Moederheil.nl) o.l.v. George Smits
Vergaderruimte bij het centraal station
De Zandkamer bevindt zich tegenover het centraal station van Den Bosch en is daardoor gemakkelijk bereikbaar voor gasten die met de trein of de bus komen. In de directe omgeving is veel parkeergelegenheid, bijvoorbeeld in de parkeergarage onder het centraal station (betaald parkeren).
De Zandkamer, Koninginnenlaan 3 en 7, ‘s-Hertogenbosch
Sinds ik begonnen ben met Moederheil.nl, is mij veel duidelijk geworden m.b.t. afstand en adoptie en kan ik dingen in het juiste perspectief plaatsen. Het wordt pas echt begrijpelijk waarom mij, en vele anderen, onrecht en leed is aangedaan wanneer je dit in de juiste tijdsgeest en context plaatst. De rol van de kerk was hierbij alles bepalend.
50 tot 100 jaar geleden ging bijna iedereen naar de kerk en de kerk had een immense macht. Haar wil was wet. De kerkelijke doctrines, afkomstig van het Vaticaan in Rome, werden strikt nageleefd. De kerk bepaalde de sociaal-maatschappelijke norm: alles draaide om het huwelijk en het krijgen van kinderen. De trouwe kerkgangers, waaronder politici en ambtenaren, namen deze religieuze normen en waarden klakkeloos over in de wetgeving.
Ongehuwde zwangere vrouwen pasten niet in het kerkelijke ideaalbeeld van een gezin en voldeden daardoor niet aan de religieuze normen van de kerk. Als gevolg daarvan werden ze buitengesloten en verstoten door de samenleving. De schijn van “naastenliefde” door de kerk ging vaak niet verder dan dat. Vaak werden deze zwangere vrouwen zelfs door hun gelovige families letterlijk de deur gewezen.
Hun buitenechtelijke kinderen werden adopteerbaar nadat ze waren ontdaan van hun “besmette” wortels en vooral hun –afkomst en –identiteit. Nadat het kindje juridisch was geadopteerd kreeg het officieel een andere naam en daarmee was het uitwissen van de eigen identiteit van het kind compleet. Er werd een nieuw sympathiek beeld bij geplaatst: “de moeder kon niet voor haar kindje zorgen”, zoals mijn adoptiemoeder mij altijd vertelde, in plaats van mocht niet voor haar kindje zorgen. Vervolgens werden ze via een bevooroordeeld selectieproces in een “passend” gezin geplaatst: een gezin dat voldeed aan de normen van de kerk en paste bij het milieu van het kind. Kinderen met een “rugzakje” werden in “mindere” milieus geplaatst. De discriminatie druipt er gewoon vanaf. Op deze manier werden deze door de kerk tot “wees” gemaakten getransformeerd tot identiteitloze, onthechte en ontwortelde adopteerbare kinderen en kon er in de groeiende vraag naar adoptiekinderen worden voorzien. Onthecht, omdat het beleid was dat de baby’s zich niet zouden hechten aan hun verzorgers, met trauma’s tot gevolg. En de biologische ouders? Zij waren niet eens het vermelden waard. Ze verdwenen uit beeld, werden vergeten en moesten vooral zwijgen over de wreedheid die ze was aangedaan.
Volgens de visie van de kerk was dit de enige manier om de “kuisheid” van de samenleving te waarborgen. Uiteraard was deze onzin wreed, maar zelfs vandaag de dag werkt dit nog steeds zo in conservatief religieuze kringen, zoals bijvoorbeeld bij de Jehova’s Getuigen, de Gereformeerde gemeenschap en andere streng gelovige groeperingen. Als je niet aan de religieuze normen voldeed, dan kon je simpelweg vertrekken. Letterlijk.
De parochianen absorbeerden alles wat hen door de kerk werd wijs gemaakt. Ze lieten zich gewillig indoctrineren als makke schapen, zonder zelf kritisch na te denken, en scheidden moeder en kind zonder stil te staan bij de gevolgen, tienduizenden getraumatiseerde mensen in Nederland achterlatend. De overheid speelde een cruciale rol bij het uitvoeren van deze wreedheden. Met de afnemende macht van de kerk nam de overheid het stokje over en zorgde voor de implementatie van de inmiddels maatschappelijk geaccepteerde normen en waarden van de kerk.
Als primaire initiator van deze doctrines is de kerk verantwoordelijk voor deze visie over wat “juist” is. “Juist”, omdat de kerk de maatschappij vormgaf naar haar eigen maatstaven. De kerk stelde de norm en de samenleving voegde zich daarnaar. Duizenden baby’s in Nederland werden ontdaan van hun familie en identiteit, en zo werden ze “verweesd” door de kerk. Daarom draagt de kerk de voornaamste verantwoordelijkheid voor het leed dat deze mensen is aangedaan, met de overheid volgend op korte afstand.
Sterftekans tenminste 50%
Dr. Meuleman, 1929Dr. Meuleman, 1929
Schril contrast
Wat mijn pet te boven gaat is dat de kerk en de gemiddelde kerkganger er blijkbaar geen moeite mee heeft om mensen buiten de maatschappij te plaatsen en tegelijkertijd over barmhartigheid, vergeving en naastenliefde te spreken. En dat men vervolgens braaf naar deze hypocriete tegenstrijdigheden luistert in de kerk en ze ook nog voor waar aanneemt, zonder er zelf eens kritisch over na te denken.
Ik begrijp dan ook werkelijk niet dat men dit, als makke schapen, klakkeloos aanneemt zonder zelf ook maar de onrechtvaardigheid en onmenselijkheid van deze kerkelijke doctrines ter sprake te stellen, want God is toch liefde? Kan iemand mij uitleggen wat hier liefdevol aan is? Wat is er liefdevol aan het gedwongen scheiden van moeder en kind; het uit elkaar rukken van complete families? Wat is er liefdevol aan het opzadelen van moeder en kind met een levenslang trauma? Het is geen verrassing dat dit alles geheim moest blijven. Simpelweg omdat men allang wist dat dit onmenselijk en niet in de haak was.
Hoe durf je het over naastenliefde te hebben als je mensen met een kleurtje, andersdenkenden of die niet aan jouw normen en waarden voldoen, uitsluit?
Lucas Verberne
In mijn optiek valt dit niet met elkaar te rijmen. Is mensen uitsluiten niet de grondslag/oorzaak van discriminatie? Het gaat misschien te ver om de kerk als bron van discriminatie aan te wijzen, maar het stigmatiseren en uitsluiten van anderen veroorzaakt dit wel. En de kerk draagt dit al eeuwen uit.
Het is dit onrecht waartegen ik strijd. De instituten verantwoordelijk houden die verantwoordelijk zijn voor wat ons is aangedaan. De kerk weet zich al eeuwenlang aan haar verantwoordelijkheid te onttrekken voor het intense leed dat zij wereldwijd veroorzaakt. Ik vind het verbijsterend dat men dit tolereert.
In augustus van dit jaar ontving ik een reactie van de voormalig waarnemend Meldpuntfunctionaris van het Meldpunt RKK op mijn Open Brief aan de Katholieke Kerk. Ik heb er een poos over nagedacht en de reactie van de kerk zit mij nog steeds erg hoog. Uit de reactie maak ik op dat de kerk zich geheel niet verantwoordelijk voelt voor het onrecht dat ons, afstandskinderen en -ouders is aangedaan. Ik citeer: “… een samenspel van de maatschappelijke normen en waarden (los van kerkelijke gezindte), het ontbreken van wettelijke regels en het beperkte toezicht door de Voogdijraden resp. Raad voor de Kinderbescherming kon leiden tot de grootschalige gedwongen adoptie.” Daarbij haalt de schrijver er allerlei irrelevante zaken bij die er niets mee te maken hebben. Overigens heb ik het niet gehad over gedwongen adoptie, maar gedwongen afstand. Een belangrijk verschil.
De voormalig waarnemend Meldpuntfunctionaris “vergeet” hierbij het allerbelangrijkste en dat is het feit dat het “samenspel van normen en waarden” was gestoeld op de christelijke kerkelijke leer en geïnitieerd door de kerk zelf. De kerk was het fundament van de samenleving en het was de kerkelijke leer die bepaalde wat wel en niet “juist” was. Dit wordt al eeuwenlang elke zondag vol vuur gepredikt vanaf de kansel. Het was het kerkelijke beeld dat een ongehuwde moeder niet voldeed aan de christelijke moraal, aangezien het gehuwde gezin de hoeksteen vormde van de samenleving, en juist daardoor werd de ongehuwde moeder uitgesloten en verstoten. Het was nìet de maatschappij waar dit waandenkbeeld vandaan kwam, maar de kerk!
Als makke schapen absorbeerden de kerkgangers dit verknipte beeld en voerden dit uit, zonder zèlf eerst eens kritisch na te denken over de psychische schade die dit veroorzaakte! Het waren de ambtenaren die zondags de preek aanhoorden en het door de weeks in praktijk brachten en het volk zich als een hersenloze kudde voegde naar wat als “waarheid” werd gepredikt. De kerk was oppermachtig en bepaalde wat de maatschappelijke normen waren! Dat deed de maatschappij niet zelf. Het christelijke ambtenarenapparaat, ergo de overheid, zorgde voor passende wetgeving en realisatie o.a. d.m.v. de reeds bekende instanties zoals de Raad voor de Kinderbescherming en Fiom! Pas later ontwikkelde de maatschappij zich los van de kerk.
Het is ronduit schokkend om te zien hoe de kerk de verantwoordelijkheid van zich afschuift en simpelweg de bal legt bij het “samenspel van de maatschappelijke normen en waarden” terwijl de kerk dit zelf heeft gecreëerd.
De genoemde argumenten over seksueel misbruik en de bijbehorende klachtenprocedure met de daarbij behorende uiterste meldings-termijn hebben niets te maken met de misstanden die werden geïnitieerd door de kerk waar ik het over heb. Ook het onderzoek van Deetman is niet relevant. Seksueel misbruik in de kerk is een geheel andere zwarte bladzijde in de geschiedenis van de kerk waar de kerk zich al diep voor zou moeten schamen.
Waar ik het over heb is de zoveelste zwarte bladzijde in de historie van de kerk die men tot op de dag van vandaag geraffineerd onder het kleed heeft weten te houden en waarvoor het de hoogste tijd wordt dat de kerk hiervoor verantwoording gaat afleggen.
Kapel Moederheil
De ontkenning
Het is daarnaast hypocriet om te beweren dat: “De Bisschoppenconferentie en de KNR hebben beklemtoond dat tot in de jaren ’50 het in de katholieke vroedvrouwenscholen, kraamklinieken en opvang- en doorgangshuizen de vaste lijn is geweest om moeder en kind bij elkaar te houden. Het gezin staat juist in de katholieke opvoedende benadering centraal. Dit past ook bij de pastorale zorg voor zwakkeren in onze samenleving.”
De ongehuwde moeder voldeed volgens de kerk juist nìet aan het hierboven geschetste beeld, want zij vormde geen gehuwd gezin. Sterker nog, zij werd gestigmatiseerd en psychisch niet eens in staat geacht om voor haar kind te zorgen! Het waren de nonnen en pas later het personeel die moeder en kind van elkaar scheidden. Het is ronduit schandalig dat deze verantwoordelijkheid bij de maatschappij wordt neergelegd. Het is het welbekende principe van het ontkennen van de eigen verantwoordelijkheid en ik vind dit respectloos naar de tienduizenden slachtoffers van gedwongen afstand!
Verder heeft men het over het lopende binnenlandse onderzoek van Micha de Winter. Ik ben heel benieuwd in hoeverre de kerk zich de conclusies van De Winter gaat aantrekken en men de verantwoordelijkheid neemt voor de onherstelbare schade die de heren en dames geestelijken hebben aangericht onder tienduizenden ouders en kinderen in Nederland en de kerk de slachtoffers hiervoor schadeloos stelt. Ik denk dat ik het antwoord al weet…
Het was de religieuze “naastenliefde” van de nonnen die “uit pure barmhartigheid” in de tehuizen moeder en kind van elkaar scheidden, want de ongehuwde moeder had gezondigd tegen God!
Niemand die zich druk maakte over het trauma van moeder en kind dat hiervan het gevolg was. En de kerk al helemaal niet.
Excuses
In de reactie mis ik excuses van de kerk voor haar rol in de gedwongen afstand van kinderen van ongehuwde moeders. Het siert de kerk dat men excuses heeft aangeboden aan de minister, maar waarom niet aan de betrokken mensen zelf? Of op zijn minst aan de belangenorganisaties? De kerk heeft toch een verantwoording af te leggen aan de mensen die getraumatiseerd en beschadigd zijn voor het leven? En niet aan de minister? Of zie ik dat verkeerd?
Schadevergoeding
Tot slot valt het mij op dat de schrijver van de reactie volledig voorbij gaat aan mijn opmerking over het “fonds ter ondersteuning van slachtoffers van de gedwongen afstand” van 5 miljoen en de 1,4 miljoen die hiervoor gereserveerd was door het Bisdom Roermond. Waar is dit geld gebleven? Het lijkt natuurlijk prachtig als de kerk een dergelijk bedrag hiervoor reserveert. Maar als dit bedrag moet worden verdeeld over 28.000 mensen dan betekent dit een schamele €228 per persoon. Dan krijg je toch sterk het gevoel dat we niet serieus worden genomen. En als er vervolgens niets mee wordt gedaan en het in alle stilte op de eigen kerkelijke bankrekening blijft staan dan worden mensen blij gemaakt met een dooie mus. Naar buiten toe heeft de kerk dan een mooie sier gemaakt, maar de betrokkenen blijven in de kou staan. Zelfs een schadevergoeding van €10.000 per persoon dekt de werkelijke schade bij lange na niet. De uiteengerukte families en de definitief beschadigde familiebanden kunnen nooit meer ongedaan worden gemaakt. En dan heb ik nog niet eens over de trauma’s van de betrokkenen.
Is deze 6,4 miljoen uitgekeerd aan de 200 mensen die zich hebben gemeld? Zo nee, waarom is dit geld niet uitgekeerd aan de overige 27.800 slachtoffers? En wanneer kunnen de betrokkenen hun schadevergoeding van de kerk alsnog tegemoet zien?
Het boek met de talloze zwarte bladzijden van de kerk is inmiddels al een behoorlijke dikke pil geworden. Het is al zo dik als de bijbel zelf. Nòg een extra zwarte bladzijde erbij valt al niet eens meer op. Het aantal keren dat de kerk excuses heeft aangeboden voor de wereldwijde misstanden, laat staan een schadevergoeding heeft betaald, is op èèn hand te tellen… En de mensen (inclusief de slachtoffers van gedwongen afstand) pikken dit zonder enig protest…
Tot zover de christelijke naastenliefde en barmhartigheid.
❖
Het wordt erg op prijs gesteld als je dit bericht wilt waarderen met één tot vijf sterren. Dat kan onderaan elke pagina.
Om te reageren op de inhoud moet je eerst even inloggen.
Je moet ingelogd zijn om een reactie te plaatsen.